इरानलाई हतियार नदिन चीनलाई ट्रम्पको आग्रह, पत्रमार्फत कूटनीतिक दबाब

कुसुम शर्मा
यूके नेपाल प्रेस
बेलायत ,२ वैशाख, २०८३ बुधवार—अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानलाई हतियार आपूर्ति नगर्न चीनका राष्ट्रपति सी चिनफिङलाई पत्र लेखेको बताएका छन्। ट्रम्पले फक्स टेलिभिजनसँगको अन्तर्वार्तामा उक्त खुलासा गर्दै आफूले चीनलाई यस्तो कदम नचाल्न आग्रह गरेको बताए।

ट्रम्पका अनुसार चिनियाँ नेतृत्वबाट प्राप्त जवाफमा इरानलाई हतियार आपूर्ति नगरेको दाबी गरिएको छ। “मैले उनलाई त्यसो नगर्न अनुरोध गर्दै पत्र लेखेँ, र उनले जवाफमा आफूले त्यस्तो नगरेको बताएका छन्,” ट्रम्पले भने। यद्यपि, पछिल्ला हप्ताहरूमा अमेरिकी खुफिया स्रोतहरूलाई उद्धृत गर्दै विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले चीनले इरानलाई हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीसम्बन्धी हतियार पठाउने तयारी गरेको भन्ने रिपोर्टहरू सार्वजनिक गरेका छन्। ती रिपोर्टहरूमा काँधबाट प्रहार गर्न सकिने मिसाइल प्रणाली (म्यान-पोर्टेबल एयर डिफेन्स) समेत समावेश रहेको उल्लेख गरिएको छ।

यसअघि ट्रम्पले चीनलाई सार्वजनिक रूपमा चेतावनी दिँदै, यदि इरानलाई हतियार आपूर्ति गरियो भने त्यसले चीनका लागि “गम्भीर परिणाम” निम्त्याउन सक्ने बताएका थिए।

यसैबीच, Financial Times ले इरानले चिनियाँ जासुसी उपग्रह प्रयोग गरेर मध्यपूर्वमा रहेका अमेरिकी सैन्य संरचनामाथि आक्रमणको लक्ष्य निर्धारण गरेको दाबी गरेको छ। उक्त रिपोर्टमा चुहिएका इरानी सैन्य कागजातको हवाला दिँदै चीनबाट प्रक्षेपण गरिएको उपग्रह इरानी सेनाले प्रयोग गरेको उल्लेख गरिएको छ।

रिपोर्टअनुसार, उक्त उपग्रहबाट प्राप्त तस्बिर र कक्षीय विश्लेषणको आधारमा इरानले अमेरिकी सैन्य स्थलहरूको निगरानी गरेको र त्यसपछि ड्रोन तथा मिसाइल आक्रमणका लागि लक्ष्य निर्धारण गरिएको बताइएको छ।

यी दाबीहरू स्वतन्त्र रूपमा पुष्टि हुन बाँकी रहे पनि, पछिल्ला घटनाक्रमले अमेरिका, चीन र इरानबीचको रणनीतिक तनाव थप गहिरिँदै गएको संकेत गरेका छन्। विश्लेषकहरूका अनुसार, यदि चीन–इरानबीच सैन्य सहयोग पुष्टि भयो भने यसले मध्यपूर्वमा शक्ति सन्तुलनमा व्यापक असर पार्न सक्छ।